Παλαιό και νέο ημερολόγιο

Παλαιό και νέο ημερολόγιο

Του Νικ. Γ. Παλάντζα
Μέρος Α’

Α'. Η χρονολόγηση στους λαούς
Όλοι οι αρχαίοι λαοί, οι περισσότερο πολιτισμένοι από αυτούς προσπαθούσαν να χρονολογήσουν την ύπαρξή τους, να τοποθετήσουν την ιστορία τους μέσα στο χρόνο.

Συναντούμε για το σκοπό αυτό διαφορά χρονολογικά συστήματα, όπως της Μεσοποταμίας άρχιζε από το 2.700 π.Χ., των Αιγυπτίων από την διάρκεια της ζωής του Φαραώ, 1ος, 2ος, 3ος, 4ος Φαραώ κ.ο.κ.

Των Εβραίων από 3700 π.Χ. από Αδάμ και Εύας όπως πίστευαν. Αργότερα από 2000 π.Χ. από Αβραάμ.

Οι Βαβυλώνιοι από 743 π.Χ. από Βασιλέα Ναβουγοδονόσορ. Οι Αρχαίοι μας Έλληνες από 1ης Ολυμπιάδος 776 π.Χ..

Το ρωμαϊκό χρονολόγιο από κτίσεως Ρώμης 773 π.Χ. υπήρξε το επικρατέστερο λόγω της κοσμοκρατορίας της παλαιάς Ρώμης μέχρι τον 6ο μ.Χ. αιώνα.

Το εν χρήσει σήμερα χρονολόγιο από τη Γέννηση του Χριστού εισήγαγε πρώτος ο Μοναχός του Αγίου Όρους Διονύσιος ο Μικρός τον 6ο αιώνα μ.Χ. και αυτό επικράτησε σταδιακά σε όλο τον κόσμο, χριστιανικό και μη.

Β'. Η διάρκεια του έτους: Ιουλιανό ημερολόγιο
Πολλοί σοφοί της αρχαιότητας, αστρονόμοι, μελετητές των ουρανίων φαινομένων προσπάθησαν να μετρήσουν την διάρκεια του έτους, δηλαδή ενός πλήρους κύκλου των ηλιακών φαινομένων.

Το πρώτο συστηματικό χρονολόγιο ήταν το ρωμαϊκό από κτίσεως Ρώμης 773 π.Χ..
Είχε όμως πολλές ατέλειες και δεν ανταποκρίνονταν στη διαδοχή των εποχών άνοιξη, καλοκαίρι, φθινόπωρο, χειμώνα.

Στα μέσα του 1ου αιώνα π.Χ., ο Ρωμαίος αυτοκράτορας Ιούλιος Καίσαρας (100 π.Χ. - 44 π.Χ.) ανέθεσε στον αλεξανδρινό αστρονόμο Σωσιγένη να αναμορφώσει το ρωμαϊκό ημερολόγιο. Ο Σωσιγένης πρόσθεσε 90 ημέρες στο έτος και η 1η Μαρτίου 44 π.Χ. έγινε 1η Ιανουαρίου π.Χ..

Το νέο ημερολόγιο ήταν ακριβέστερο από το παλαιό και όριζε τη διάρκεια του έτους 365,25 ημέρες.

Υπήρχε μία διαφορά στη μέτρηση γι' αυτό κάθε τέσσερα χρόνια προσέθεταν μία επιπλέον ημέρα που ονομάζονταν "bis sextus", δηλαδή "δις έκτη" και το έτος που την περιείχε δίσεκτο, όπως και σήμερα.

Γ'. Γρηγοριανό ημερολόγιο
Και αυτό το διορθωμένο από τον Σωσιγένη ημερολόγιο είχε ένα σφάλμα 11 λεπτών και 14 δευτερολέπτων ανά έτος και το οποίο φάνηκε 16 αιώνες αργότερα (1582 μ.Χ.) όταν τα Χριστούγεννα έπεφταν φθινόπωρο και το Πάσχα τον χειμώνα, επειδή είχαν χαθεί 11 ολόκληρες ημέρες κατ έτος.

Το έλλειμμα αυτό τον Οκτώβριο του 1582 ο Πάντας Γρηγόριος ο 13ος θέλησε να διορθώσει.

Με κορυφαίους επιστήμονες και πιο σύγχρονα αστρονομικά μέσα απεφάσισε να αλλάξει τη χρονομέτρηση προσθέτοντας 10 ημέρες.

Οι καθολικές Ευρωπαϊκές χώρες υιοθέτησαν το Γρηγοριανό ημερολόγιο. Σταδιακά διότι ήταν ακριβέστερο του Ιουλιανού.

Έτσι το μέσο έτος διαρκεί 365, 2425 μέσες ηλιακές μέρες, που προκαλεί σφάλμα μίας ημέρας κάθε 3.300 έτη, σε αντίθεση με το Ιουλιανό που έχανε μία ημέρα κάθε 128 έτη.

Δ'. Η αλλαγή στην Ελλάδα
Η αλλαγή του ημερολογίου ήταν θέμα διαξιφισμού για πολλά χρόνια στη χώρα μας. Οι ημερομηνίες έπρεπε να σημειώνονται με δύο αριθμούς, όπως 1/13. Το ένα δηλώνει το πολιτικό, το 13 δηλώνει το εκκλησιαστικό.

Τον Ιανουάριο του 1923 η κυβέρνηση Στυλιανού Γονατά διόρισε πενταμελή επιτροπή για να προτείνει τον ακριβή τρόπο εισαγωγής του Γρηγοριανού Ημερολογίου.

Η επιτροπή αυτή (επιτροπή Κοφενά ως προέδρου), πρότεινε την εισαγωγή του Γρηγοριανού Ημερολογίου ως πολιτικού, ενώ η Εκκλησία μπορούσε να κρατήσει το Ιουλιανό σε συνεννόηση με τις άλλες ορθόδοξες εκκλησίες να το διορθώσει.

Τελικά το 1923 η Ελλάδα έγινε η τελευταία ευρωπαϊκή χώρα που υιοθέτησε το Γρηγοριανό (νέο) ως πολιτικό ημερολόγιο.



 XX
back to top

ΕΦΗΜΕΡΙΔΑ

ΣΧΕΤΙΚΑ

ΑΚΟΛΟΥΘΗΣΤΕ ΜΑΣ