Νέα δεδομένα και διευκρινίσεις ισχύουν για τις χρηματικές μεταφορές μεταξύ ιδιωτών, με το φορολογικό ενδιαφέρον να επικεντρώνεται όχι τόσο στον τρόπο με τον οποίο πραγματοποιείται μια πληρωμή, αλλά κυρίως στον λόγο για τον οποίο μετακινούνται τα χρήματα.
Η χρήση τραπεζικών εφαρμογών και υπηρεσιών άμεσων πληρωμών, όπως το IRIS, έχει κάνει καθημερινές τις μεταφορές μικρών ή μεγαλύτερων ποσών. Ωστόσο, δεν σημαίνει ότι κάθε μεταφορά χρημάτων από έναν λογαριασμό σε άλλον αποτελεί αυτομάτως δωρεά ή φορολογητέο εισόδημα.
Καθοριστικό στοιχείο είναι η πραγματική αιτία της συναλλαγής και το αν αυτή μπορεί να δικαιολογηθεί σε περίπτωση φορολογικού ελέγχου.
Το «χαρτζιλίκι» δεν έχει συγκεκριμένο όριο
Χρήματα που μεταφέρονται από γονείς προς τα παιδιά τους για καθημερινές ανάγκες, έξοδα διαβίωσης ή σπουδές δεν χαρακτηρίζονται αυτόματα ως δωρεές.
Το ίδιο ισχύει και για μικρότερες μεταφορές χρημάτων που αφορούν προσωπικές ανάγκες ή κοινές καθημερινές δαπάνες.
Δεν υπάρχει συγκεκριμένο χρηματικό όριο που να χαρακτηρίζει μια μεταφορά ως «χαρτζιλίκι». Το ποσό, όμως, θα πρέπει να είναι εύλογο σε σχέση με τον σκοπό και τις πραγματικές ανάγκες του προσώπου που το λαμβάνει.
Διαφορετική είναι η περίπτωση κατά την οποία ένα σημαντικό χρηματικό ποσό χρησιμοποιείται για την απόκτηση περιουσιακού στοιχείου, όπως κατοικία, οικόπεδο ή όχημα. Σε τέτοιες περιπτώσεις μπορεί να προκύπτει ζήτημα δωρεάς και να απαιτείται η σχετική φορολογική διαδικασία μέσω της πλατφόρμας myProperty.
Το αφορολόγητο των 800.000 ευρώ
Για δωρεές χρηματικών ποσών μεταξύ προσώπων που ανήκουν στην πρώτη κατηγορία συγγένειας, όπως γονείς και παιδιά ή παππούδες και εγγόνια, προβλέπεται αφορολόγητο όριο έως 800.000 ευρώ, υπό την προϋπόθεση ότι τηρούνται οι προβλεπόμενες προϋποθέσεις και η μεταφορά πραγματοποιείται μέσω του τραπεζικού συστήματος.
Για ποσά που υπερβαίνουν το συγκεκριμένο όριο εφαρμόζεται ο προβλεπόμενος φόρος δωρεάς.
Η φορολογική μεταχείριση αλλάζει ανάλογα με τον βαθμό συγγένειας. Στις δωρεές μεταξύ αδελφών, για παράδειγμα, ισχύουν διαφορετικοί κανόνες, ενώ ακόμη υψηλότερη φορολογική επιβάρυνση μπορεί να προκύψει όταν η δωρεά αφορά πρόσωπα χωρίς συγγενικό δεσμό.
Προσοχή για τους επαγγελματίες
Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται από όσους χρησιμοποιούν το IRIS για επαγγελματικές συναλλαγές.
Χρηματικά ποσά που αποτελούν αμοιβή για παροχή υπηρεσίας ή πώληση προϊόντος θεωρούνται επαγγελματικά έσοδα και θα πρέπει να καταγράφονται κανονικά στα λογιστικά βιβλία, να εκδίδονται τα απαραίτητα παραστατικά και να αποδίδονται οι προβλεπόμενοι φόροι και ΦΠΑ, όπου απαιτείται.
Αντίθετα, η μεταφορά χρημάτων μεταξύ φίλων για την κάλυψη μιας κοινής δαπάνης, όπως για παράδειγμα η επιστροφή χρημάτων μετά από ένα γεύμα, δεν μετατρέπεται σε επαγγελματικό έσοδο μόνο και μόνο επειδή ο παραλήπτης είναι επαγγελματίας.
Σημασία έχει η αιτιολογία
Οι φορολογούμενοι καλό είναι να δίνουν ιδιαίτερη σημασία στην αιτιολογία που συνοδεύει μια τραπεζική μεταφορά.
Η περιγραφή θα πρέπει να αποτυπώνει όσο γίνεται με σαφήνεια τον πραγματικό λόγο της συναλλαγής, ιδιαίτερα όταν πρόκειται για μεγαλύτερα ποσά.
Επιστροφή χρημάτων, συμμετοχή σε κοινή δαπάνη, δωρεά ή επαγγελματική αμοιβή αποτελούν διαφορετικές περιπτώσεις και θα πρέπει να καταγράφονται αντίστοιχα.
Σε κάθε περίπτωση, η σωστή τεκμηρίωση των χρηματικών μεταφορών αποτελεί σημαντική ασπίδα για τον φορολογούμενο, ιδιαίτερα όταν πρόκειται για μεγάλα ποσά ή συναλλαγές που μπορεί να ελεγχθούν από τις φορολογικές αρχές.
xx
